Dünyada neft hasilatının həcmi İran ətrafındakı münaqişə və Hörmüz boğazının bağlanması səbəbindən COVID-19 pandemiyası dövründəki səviyyələrdən də aşağı düşüb, neft bazarları isə həssas vəziyyətə düşüb. 

Marja xəbər verir ki, bu qiymətləndirmə Rystad Energy konsaltinq şirkətinin hesabatında yer alıb.

“Sözügedən amillərin cəmi nəticəsində, bizim qiymətləndirməmizə görə, hasilat həcmləri COVID-19 pandemiyası dövrünün minimum səviyyəsindən də aşağı düşüb, itkilər isə gündəlik 10 milyon barel olmaqla pik həddinə çatıb – bu isə Beynəlxalq Enerji Agentliyinin bu çatışmazlığı davamlı şəkildə kompensasiya etmək imkanlarını xeyli üstələyir”, – hesabatda qeyd olunur.

Şirkətin baş neft analitiki Paola Rodriguez-Masiunin sözlərinə görə, bazar indiyədək bəzi amillərin kombinasiyası hesabına nəzərəçarpacaq dayanıqlılıq nümayiş etdirirdi. Bunlara zərbələr başlamazdan əvvəl Fars körfəzini tərk edən tankerlərdə saxlanılan artıq neft ehtiyatları və qiymət artımını məhdudlaşdıran, müvəqqəti tampon ehtiyatlar yaradan “siyasi barellər” daxildir.

“İndi isə bu mərhələ başa çatır. Sərbəst hasilat güclərinin əhəmiyyətli hissəsi boğazdan kənarda ‘kilidləndiyi’, ehtiyatlar isə artıq azaldığı üçün sistem tampon vəziyyətdən həssas vəziyyətə keçib”, – deyə analitik bildirib.

Hesabatda qeyd olunur ki, “qlobal neft sistemi artıq üç həftə əvvəl olduğu kimi şokları udmaq qabiliyyətinə malik deyil”.

28 fevralda ABŞ və İsrail İrana qarşı hərbi əməliyyata başlayıb. Zərbələr İranın ən iri şəhərlərinə, o cümlədən Tehrana endirilib. Ağ Ev hücumu Tehrandan qaynaqlandığı iddia edilən raket və nüvə təhdidləri ilə əsaslandırıb. İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu cavab əməliyyatı həyata keçirərək İsraildəki obyektlərə zərbələr endirib. ABŞ-ın Bəhreyn, İordaniya, Qətər, Küveyt, BƏƏ və Səudiyyə Ərəbistanındakı obyektləri də hücumlara məruz qalıb. İrana endirilən zərbələr nəticəsində ali dini lider ayətullah Əli Xamenei və islam respublikasının bəzi digər əsas rəhbər şəxsləri həlak olub.

11 martda İran Silahlı Qüvvələrinin mərkəzi qərargahı olan “Xatəm əl-Ənbiya”nın nümayəndəsi bildirib ki, İran ABŞ və onun müttəfiqləri ilə əlaqəli hər hansı neft yüklərinin Hörmüz boğazından keçməsinə icazə verməyəcək. 15 martda isə Tehran tərəfi bəyan edib ki, rəqibi təslim olmağa məcbur etmək üçün bütün vasitələrdən, o cümlədən boğazda gəmilərin hərəkətinə mıhdudiyyətdən  istifadə edəcək.