"Qəssabların 7-8 kiloqramlıq quzu, yaxud körpə dana istəmələri qadağan olunmalıdır"
Mal-qaranın baş sayı niyə azalır? Bu sualın obyektiv və subyektiv səbəblərdən doğan cavabları var.Hazırda ölkə üzrə mal-qaranın baş sayı azalmağa başlayıb. Bunun obyektiv və subyektiv səbəbləri var.
İlk növbədə qeyd edək ki, maldarlıq gündəlik zəhmət tələb edən sahə olduğu üçün çoxu bu sahədən uzaq düşməyə çalışır. Məsələn, taxıl əkib onu bir neçə dəfə sulayandan sonra qalan günlərdə başqa işlə məşğul olmaq mümkündür. Ancaq heyvanlara səhərdən axşamadək qulluq göstərmək lazım gəlir.
İkincisi, örüş yerləri azalıb. Əvvəllər kolxoz və sovxozların əkin sahələri biçindən sonra bir neçə ay kənd camaatının ixtiyarına verilirdi. İndi bu torpaqlar özəl mülkiyyətə məxsus olduğu üçün orada kəndli mal-qarasını, qoyun-keçisini otara bilmir. Hətta bir çox hallarda sahibkar bunun üçün pul tələb edir ki, belə götürəndə, burada heç bir qanun pozuntusuna yol verilmir.
Qoyunçuluğa əsas zərbə vuran məsələ isə qışlaq yerləri ilə bağlıdır. Sovetlər dönəmində qoyunçuluqla məşğul olan dağ rayonlarının aran ərazilərdə daimi qışlaqları vardı. İndi bu yoxdur. Həmin qışlaqların icarəyə verilməsi aran rayonlarının yerli icra strukturlarına həvalə olunub. Yerli əhali və rayon rəhbərləri isə torpaqlarını "gəlmə"lərlə bölüşmək istəmir. O səbəbdən dağ rayonlarının sakinlərinin çoxu qoyun saxlamaqdan imtina edir. Çünki qoyunçuluğun inkişafı yaylaq və qışlağın olmasından asılıdır. Başqa cür qoyunçuluqdan gəlir götürmək mümkün deyil. Bu sahə ilə məşğul olanlar yaxşı bilirlər ki, dağlıq rayonlarda qış uzun sürdüyü üçün qoyuna çoxlu yem vermək lazım olur. Yem isə vəsait tələb edir. Bir var aranda örüş yeri, bir də var külli miqdarda pul verib alınan yem.
Təbii ki, indi əsasən mövcud olan ikinci hal qoyun, yaxud mal ətinin qiymətini bahalaşdırır. Bahalaşmaya səbəb olan digər səbəb. Bu barədə bir dəfə yazmışdıq. Qəssablar deyirlər ki, potensial alıcılar, əsasən, 7-8 kiloqramlıq quzu, yaxud körpə dana əti istəyirlər. Dünyada belə halların qarşısını almaq üçün yazılmış və yazılmamış qadağalar mövcuddur. Həmin qadağalar ona xidmət edir ki, hər bir heyvan yalnız bəslənib müəyyən çəkiyə gəldikdən sonra kəsilsin. Əks halda, məsələn, orta kəsim çəkisinin 2 kiloqram az olması illik qoyun əti istehsalında 8 min ton itki deməkdir. Bizdə isə bu kəsim çəkisi normadan nəinki 2, hətta çox vaxt 10-12 kiloqram azdır. Elədirsə, bəlkə Azərbaycanda da, məsələn, qardaş Türkiyədə olduğu kimi, heyvanların kəsilməsi üçün yaş həddi müəyyən edilsin və həmin həddi pozanlar cərimələnsin.
Bildiyimizə görə, su hövzələrində körpə balıq tutanlar üçün belə cərimələr mövcuddur. Onda heyvandarlıqda niyə olmasın? Axı 7-8 kiloqramlıq bugünkü quzu sabah 25-30 kiloqramlıq qoç, yaxud bala verən qoyun ola bilər. Ölkənin ərzaq təhlükəsizliyinin təminatı kimi vacib olan bu problemin həllini ağız tamına qurban vermək nə dərəcədə doğrudur? Bəlkə həm də bu səbəbdəndir ki, ötən il 2023-cü ilə nisbətən ölkə üzrə qaramalın baş sayı 1,3, davarınkı 3 faiz azalıb?! Gəlin etiraf edək ki, sözün bütün mənalarında dünyanın od tutub yandığı indiki vaxtında bu, heç də ürəkaçan fakt deyil.
© Rüstəm KAMAL,"Azərbaycan"
Müştərilərin xəbərləri
SON XƏBƏRLƏR
- 1 ay sonra
- 3 həftə sonra
-
1 həftə sonra
“Sizin Lombard”ın “36% Qızıl payız” kampaniyası davam edir ®
-
- 4 gün sonra
- 1 gün əvvəl
-
1 gün əvvəl
Tesla Texasda 3 milyard 100 milyon dollarlıq polisilikon zavodu qurmağı planlaşdırır
- 1 gün əvvəl
-
1 gün əvvəl
Energetika Nazirliyi və “ROX Group” Azərbaycanda iki enerji layihəsi üzrə müqavilə imzalayıblar
- 1 gün əvvəl
-
1 gün əvvəl
“GTA 6” satış rekordu qırdı – 3 milyard 790 milyon dollar gəlir
- 1 gün əvvəl
- 1 gün əvvəl
Son Xəbərlər
Boş qalan iş yeri şirkətinizə neçəyə başa gəlir?
İş elanlarına bax - azvak.az
“Sizin Lombard”ın “36% Qızıl payız” kampaniyası davam edir ®
“Trendyol”da “Əfsanə günlər ” başlayır ®
Tesla Texasda 3 milyard 100 milyon dollarlıq polisilikon zavodu qurmağı planlaşdırır
Energetika Nazirliyi və “ROX Group” Azərbaycanda iki enerji layihəsi üzrə müqavilə imzalayıblar
Neft-qazdan külək və Günəş enerjisinədək – Azərbaycan və Vyetnam prezidentləri enerji əməkdaşlığını müzakirə ediblər
Ən çox oxunanlar
“GTA 6” satış rekordu qırdı – 3 milyard 790 milyon dollar gəlir
“AzerGold” da qiymətlərə endirim etdi - qızıl külçələr 10,49 faizədək, gümüş külçələr 44,17 faizədək ucuzlaşıb
Azərbaycan neftinin son qiyməti
Çipsi və qazlı içkilər üçün aksiz təklif olunur - İstehsalçılar verginin təxirə salınmasını istəyirlər
Abşeron Avtomobil Mərkəzində Mercedes-Benz-in yeni GLE, GLE Coupé və GLS modelləri təqdim olunub
Bakıda 40-dan çox startap 50 min dollar uğrunda yarışacaq





















