"Mənzillərin tikinti şirkəti tərəfindən daxili müqavilələr əsasında birbaşa satılması köhnəlmiş və riskli təcrübədir"

"Mənzillərin tikinti şirkəti tərəfindən daxili müqavilələr əsasında birbaşa satılması köhnəlmiş və riskli təcrübədir"

"Mənzillərin tikinti şirkəti tərəfindən daxili müqavilələr əsasında birbaşa satılması köhnəlmiş və riskli təcrübədir"

Azərbaycanda ilkin mənzil bazarından ev alan şəxslər hələ də yüksək risklərlə qarşılaşırlar. Alıcı tikinti mərhələsində mənzilin dəyərini tam ödəyə bilər, lakin binanın dövlət qəbulundan keçməsini və çıxarışın (“kupça”) verilməsini illərlə gözləməli olur. Beynəlxalq təcrübədə, məsələn, Türkiyə və ya Dubayda mülkiyyət hüququ və ya onun yüklülüyü əqdin bağlandığı anda dövlət reyestrində qeydiyyata alınır. Nə üçün Azərbaycanda bu mexanizm hələ də tətbiq edilmir?

“Kristal” tikinti şirkətinin Müşahidə Şurasının sədri, tanınmış azərbaycanlı sahibkar Mahayət Nəbiyev bildirib ki, tikilməkdə olan mənzillərin tikinti şirkəti tərəfindən daxili müqavilələr əsasında birbaşa satılması köhnəlmiş və riskli təcrübədir. Hələ 2018-ci ildə dövlət başçısı tərəfindən fərman imzalanmışdı. Həmin fərmana əsasən, iyulun 1-dən etibarən “ilkin çıxarış” anlayışı “təminat qeydiyyatı” anlayışı ilə əvəz edilməli idi:

"Bu mexanizm tikilməkdə olan hər bir mənzilin binanın təməli qoyulduğu andan ilkin dövlət reyestrində qeydiyyata alınmasını və bütün alqı-satqı əməliyyatlarının yalnız notariat qaydasında həyata keçirilməsini nəzərdə tutur.

Nazirlər Kabineti hələ 2018-ci ilin sonuna qədər bununla bağlı müvafiq iş qaydalarını hazırlamışdı. Lakin praktikada bu sistem indiyədək tam şəkildə işə salınmayıb.

Təminat qeydiyyatı ilə bağlı şəffaf mexanizmin olmaması bazarda “boz zonalar” yaradır. Bu, vergidən yayınma imkanlarına, dələduzluq risklərinə və vicdansız tikinti şirkətlərinin eyni mənzili bir neçə alıcıya satması ilə nəticələnən məşhur “təkrar satış” hallarına şərait yaradır.

Əgər bu mexanizm işləsəydi, vətəndaşların üzləşdiyi risklər minimuma enər, banklar isə tikintinin ən ilkin mərhələlərindən etibarən ipoteka kreditləşməsini həyata keçirmək imkanı əldə edərdilər".

Yeni iş axtarırsınız? Azvak.az veb-saytına baxa bilərsiniz