2016-cı ildən dağ-mədən sənayesi sahəsində fəaliyyət göstərirən Azərbaycanın “Star Mining” MMC şirkəti 2025-ci ili 5 milyon 424 min manat xalis mənfəətlə başa vurub. Şirkət 2024-cü ildə 4 milyon 45 min manat zərər etmişdi. Beləliklə, şirkətin illik maliyyə nəticəsində 9 milyon 469 min manatlıq müsbət dönüş qeydə alınıb. Bununla belə, maliyyə hesabatının təhlili şirkətin qısamüddətli öhdəliklərinin yüksək olduğunu və debitor borclarının kəskin artdığını göstərir.

Marja.az xəbər verir ki, bu barədə “Star Mining” MMC-nin 2025-ci il üzrə konsolidasiya edilmiş maliyyə hesabatında bildirilir.

Hesabata əsasən, 2025-ci ildə şirkətin satışdan gəlirləri əvvəlki illə müqayisədə 19 milyon 519 min manat və ya 36,2% artaraq 73 milyon 479 min manata çatıb. 2024-cü ildə bu göstərici 53 milyon 960 min manat təşkil etmişdi.

Eyni dövrdə göstərilən xidmətlərin maya dəyəri cəmi 7,3% artaraq 50 milyon 400 min manatdan 54 milyon 99 min manata yüksəlib.

Gəlirlərin maya dəyərindən daha sürətlə artması şirkətin ümumi mənfəətinin 5,4 dəfəyə yaxın yüksəlməsinə səbəb olub. Belə ki, 2024-cü ildə 3 milyon 560 min manat olan ümumi mənfəət 2025-ci ildə 19 milyon 381 min manata çatıb.

Əməliyyat fəaliyyətində 11,7 milyon manatlıq dönüş

Hesabatda diqqət çəkən əsas məqamlardan biri şirkətin əməliyyat nəticələrindəki ciddi yaxşılaşmadır. 2024-cü ildə 2 milyon 842 min manat əməliyyat zərəri qeydə alan “Star Mining” MMC 2025-ci ildə 8 milyon 846 min manat əməliyyat mənfəəti əldə edib. Beləliklə, əməliyyat nəticəsi təxminən 11,7 milyon manat yaxşılaşıb. Bu nəticə şirkətin əsas fəaliyyətindən əldə etdiyi gəlirliliyin əhəmiyyətli dərəcədə yüksəldiyini göstərir.

Eyni zamanda, ümumi və inzibati xərclər 2024-cü ildəki 6 milyon 636 min manatdan 2025-ci ildə 10 milyon 764 min manata çatıb.

Xərclərin 62%-dən çox artmasına baxmayaraq, ümumi mənfəətin daha sürətlə yüksəlməsi əməliyyat fəaliyyətində müsbət nəticənin formalaşmasına imkan verib.

Şirkətin mənfəət marjası kəskin yüksəlib

Hesabatın təhlili göstərir ki, şirkətin ümumi mənfəət marjası 2024-cü ildəki 6,6%-dən 2025-ci ildə 26,4%-ə yüksəlib. Bu, təxminən 19,8 faiz bəndi artım deməkdir. Başqa sözlə, 2024-cü ildə hər 100 manat gəlirdən təxminən 6,6 manat ümumi mənfəət əldə edilirdisə, 2025-ci ildə bu rəqəm 26,4 manata yüksəlib.

Şirkətin 2025-ci il üzrə xalis mənfəət marjası isə 7,4% təşkil edib. Bu, əməliyyat səmərəliliyində ciddi irəliləyişə işarə etsə də, həmin yaxşılaşmanın davamlı olub-olmadığını qiymətləndirmək üçün gəlirlərin və maya dəyərinin strukturuna dair əlavə məlumat tələb olunur.

Aktivlər 8 milyon manat artıb, lakin debitor borclarında kəskin sıçrayış var

“Star Mining” MMC-nin cəmi aktivləri 2025-ci ilin sonunda 39 milyon 915 min manat təşkil edib. Bu, əvvəlki ilin sonundakı 31 milyon 831 min manatla müqayisədə 25,4% artım deməkdir.

Şirkətin uzunmüddətli aktivləri 17 milyon 915 min manatdan 19 milyon 491 min manata, qısamüddətli aktivləri isə 13 milyon 917 min manatdan 20 milyon 424 min manata yüksəlib. Lakin balans hesabatında ən diqqətçəkən dəyişiklik ticarət və digər debitor borclarının təxminən 3,8 dəfə artmasıdır. Belə ki, 2024-cü ilin sonunda 3 milyon 223 min manat olan ticarət və digər debitor borcları 2025-ci ilin sonunda 12 milyon 264 min manata çatıb. Bu, bir il ərzində təxminən 9 milyon 41 min manat və ya 280,5% artım deməkdir.

Debitor borclarının belə sürətli artması satışların əhəmiyyətli hissəsinin hələ pul daxilolmasına çevrilməmiş ola biləcəyini göstərir.

Bununla yanaşı, debitor borclarının artmasının konkret səbəbləri təqdim edilmiş maliyyə hesabatlarından müəyyən edilmir. Artımın ödəniş müddətlərinin uzanması, iri müqavilələr üzrə hesablaşmalar və ya digər amillərlə bağlı olması əlavə araşdırma tələb edir.

Nağd pul azalıb, qısamüddətli borclar artıb

Şirkətin maliyyə vəziyyətində diqqət tələb edən digər məsələ pul vəsaitlərinin azalması və qısamüddətli öhdəliklərin yüksəlməsidir. 2024-cü ilin sonunda 1 milyon 146 min manat olan pul vəsaitləri və onların ekvivalentləri 2025-ci ilin sonunda 417 min manata düşüb. Eyni dövrdə şirkətin qısamüddətli öhdəlikləri 26 milyon 724 min manatdan 34 milyon 174 min manata yüksəlib. Nəticədə şirkətin qısamüddətli öhdəlikləri qısamüddətli aktivlərini təxminən 13 milyon 750 min manat üstələyib.

2024-cü ilin sonunda bu fərq 12 milyon 807 min manat idi. Beləliklə, mənfi xalis dövriyyə kapitalı təxminən 943 min manat daha da böyüyüb.

2025-ci ilin sonunda cari likvidlik əmsalı təxminən 0,60 olub. Bu o deməkdir ki, şirkətin hər 1 manat qısamüddətli öhdəliyinə qarşı təxminən 60 qəpik qısamüddətli aktivi mövcud olub. 2024-cü ildə həmin göstərici 0,52 idi.

Likvidlik əmsalının yaxşılaşması müsbət hal olsa da, onun 1-dən aşağı qalması qısamüddətli maliyyə öhdəliklərinin idarə olunması baxımından risk yaradır.

Şirkətin ümumi öhdəlikləri 34 milyon manatı keçib

“Star Mining” MMC-nin cəmi öhdəlikləri 2024-cü ilin sonundakı 27 milyon 956 min manatdan 2025-ci ilin sonunda 34 milyon 386 min manata yüksəlib. Öhdəliklərin böyük hissəsi qısamüddətlidir.

2025-ci ilin sonunda şirkətin:

Ticarət və digər kreditor borcları 16 milyon 978 min manat;

Qısamüddətli kredit və borclanmaları 6 milyon 389 min manat;

Müqavilə üzrə öhdəlikləri 8 milyon 524 min manat;

Ödənilməli cari mənfəət vergisi 2 milyon 56 min manat təşkil edib.

Bununla yanaşı, uzunmüddətli və qısamüddətli kredit və borclanmaların ümumi məbləği əvvəlki illə müqayisədə təxminən 31% azalıb. Bu, maliyyə strukturunda müsbət dəyişikliklərdən biridir.

Şirkətin ümumi öhdəliklərinin aktivlərə nisbəti 2024-cü ildə 87,8%, 2025-ci ildə isə 86,1% təşkil edib. Bu göstərici azalsa da, şirkətin aktivlərinin böyük hissəsinin hələ də öhdəliklər hesabına maliyyələşdirildiyini göstərir.

Təhlil: Mənfəətlilikdə dönüş baş verib, amma maliyyə riskləri qalır

“Star Mining” MMC-nin 2025-ci il üzrə nəticələri şirkətin əməliyyat fəaliyyətində əhəmiyyətli irəliləyiş olduğunu göstərir. Xüsusilə gəlirlərin 36,2% artdığı şəraitdə xidmətlərin maya dəyərinin cəmi 7,3% yüksəlməsi mənfəətliliyə güclü müsbət təsir edib.

Eyni zamanda, zərərdən mənfəətə keçid və kredit borclarının azalması şirkətin maliyyə göstəricilərində müsbət dəyişikliklərdir.

Bununla belə, mənfəətin artması avtomatik olaraq şirkətin likvidliyinin güclənməsi demək deyil. Debitor borclarının 9 milyon manatdan çox artması, pul vəsaitlərinin azalması və qısamüddətli öhdəliklərin yüksək qalması şirkətin pul axınlarının idarə edilməsinə xüsusi diqqət yetirilməsini zəruri edir.

Xüsusilə şirkətin qısamüddətli öhdəliklərinin qısamüddətli aktivlərdən təxminən 13,75 milyon manat çox olması maliyyə dayanıqlığının qiymətləndirilməsində əsas risk indikatorlarından biridir.

Bununla yanaşı, təqdim edilmiş sənədlərdə pul vəsaitlərinin hərəkəti haqqında hesabat və maliyyə hesabatlarının izahedici qeydləri olmadığından, 5,4 milyon manatlıq xalis mənfəətin nə qədərinin real əməliyyat pul axını ilə dəstəkləndiyini müəyyənləşdirmək mümkün deyil.

Nəticə etibarilə, “Star Mining” MMC 2025-ci ildə mənfəətlilik baxımından ciddi dönüşə nail olsa da, şirkətin maliyyə sağlamlığının qiymətləndirilməsində əsas diqqət debitor borclarının yığılmasına, likvidlik vəziyyətinə və qısamüddətli öhdəliklərin ödənilməsi imkanlarına yönəlməlidir.