Dollar ucuzlaşmaqda davam edəcək?
![Dollar ucuzlaşmaqda davam edəcək?](/img/marja.jpeg)
"Marrt ayında Mərkəzi Bankın mövqeyi çox önəmli olacaq".
Son günlər manatın dollara nisbətən möhkəmlənməsi ən çox müzakirə edilən məsələdir. Apardığımız monitorinqlər də göstərir ki, yanvarın ayının sonundan başlayaraq dollara tələb azalıb. Hətta dollara təklifində də artımlar var. Əslində, yanvar və fevral aylarında dollara tələbin azalması gözlənilən idi. Dekabr ayında idxal, borc öhdəliklərin ödənilməsi və eləcə də səfərlərin sayında artımlar baş verir və nəticədə ilin son ayında dollara olan artım növbəti ilin ilk ayında azalma ilə müşahidə edilir. Dövlət Neft Fondunun yanvar ayında cəmi 285 milyon dollar satması da həmçinin tələbin azalması ilə bağlı idi.
Dollara tələbi artıq əsasən 3 faktor yaradır: idxalın həcmi, xarici borc öhdəlikləri və ölkədən xaricə pul transferi. Dollarlaşma səviyyəsi yüksək olduğu üçün artıq əhalinin yığımlarının strukturu manatın məzənnəsinə əvvəllər ciddi təsir etsə də indi təsir xeyili dərəcədə azalıb. Çünki 2014-cü ildən sonrakı müddətdə nəinki əhali, hətta biznesin böyük əksəriyyəti yığımlarını xarici valyutaya çevirdilər. Bununla yanaşı, cari xərclər üçün yenə də manata ehtiyac var. Əslində, əks-dollarlaşma prosesinə başlaya birlərsə Mərkəzi Bank həmin dollarlarının bir hissəsinin manata çevirilib sərmayəyə yönəlməsinə nail ola bilər.
Dollara tələb necə dəyişəcək? Əvvəlki illərin təcrübəsinə və eləcə də idxalın dövrü struktruna nəzər alsaq fevral ayının birinci yarısında dollara tələbin aşağı olması ənənəvi xarakter daşıyır. Mərkəzi Bank üçün ən çətin aylar mart, avqust və dekabr ayları hesab edilir. Çünki bu aylar idxalın atması, bir sıra inkişaf etmiş ölkələrində maliyyə ili martın 31-də başa çatdığı üçün xarici borc öhdəlikləri və xarici səfərlərin çoxluğu baxımdan dollara tələb yenidən yüksəlir. Gözlənilir ki, məhz bu səbəblərdən dollara tələb mart ayında yenidən yüksələcək.
Əgər Mərkəzi Bank Neft Fondunun bu ilki 7.5 milyard manatlıq transferinin bir hissəsini mart ayında hərraclara yönəldərsə o zaman gələn ay tələbi optimallaşdıra bilər. O baxımdan, mart ayında Mərkəzi Bankın mövqeyi çox önəmli olacaq. Və əslində 2017-ci ildə Neft Fondunun 14.5 milyard manatlıq büdcəsi fonunda Mərkəzi Bank bazarda aparıcı mövqeyini qoruyub saxlaya bilər. Neftin dünya bazar qiymətinin stabilləşməsi və Trampın dolları dünya bazarında zəiflətmək istəyi də valyuta bazarına psixoloji təzyiqi müəyyən qədər azaldır. Bu isə o deməkdir ki, hərraclara xarici valyutanın çıxarılmasını təmin edən Mərkəzi Bank manatın məzənnəsinə təsir imkanlarını qoruyub saxlamaqdadır.
Vüqar Bayramov, iqtisadçı
Müştərilərin xəbərləri
SON XƏBƏRLƏR
- 1 saat əvvəl
-
2 saat əvvəl
Startaplar sahəsində tanınmış azərbaycanlı iş adamı Bakıya gələcək - GÖRÜŞƏ DƏVƏT
- 22 saat əvvəl
-
-
22 saat əvvəl
Mərkəzə 10 dəqiqəlik məsafədə, dəniz mənzərəli premium villalar – QİYMƏT
-
23 saat əvvəl
Azərbaycanda 125 deputat mandatı uğrunda 990 namizəd mübarizə aparacaq
-
23 saat əvvəl
Bakıda daha bir ünvanda “Burger King” və KFC restoranları açılacaq
- 1 gün əvvəl
- 1 gün əvvəl
-
1 gün əvvəl
Azercell süni intellektlə milli dəyərləri bir araya gətirir!
- 1 gün əvvəl
-
1 gün əvvəl
Rusiyada ilk sürətli qatarın istehsalı 2026-cı ilin birinci rübündə başlayacaq
-
1 gün əvvəl
Azercell şirkəti “Premium” paketlərin imkanlarını daha da genişləndirdi - YENİLİKLƏR
![Sabahın hava proqnozu](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/mart/03/baku_hava_kulek.jpg)
Sabahın hava proqnozu
![Ən son model ofis mebellərinin ünvanı - “Integro Group”](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/29/integro/integro_ofis_mebel_2.jpg)
Ən son model ofis mebellərinin ünvanı - “Integro Group”
![Bakıda daha bir ünvanda “Burger King” və KFC restoranları açılacaq](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/31/burgerking_kfc.jpg)
Bakıda daha bir ünvanda “Burger King” və KFC restoranları açılacaq
![Azercell süni intellektlə milli dəyərləri bir araya gətirir!](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/31/azercell_suni_intellekt.jpg)
Azercell süni intellektlə milli dəyərləri bir araya gətirir!
![Azərbaycan neftinin son qiyməti](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2023/avqust/07/neft_5036.jpg)
Azərbaycan neftinin son qiyməti
Ən çox oxunanlar
![Azercell şirkəti “Premium” paketlərin imkanlarını daha da genişləndirdi - YENİLİKLƏR](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/31/Azercell-loqo-600x400.jpg)
Azercell şirkəti “Premium” paketlərin imkanlarını daha da genişləndirdi - YENİLİKLƏR
![Bazar ertəsinin rəsmi məzənnəsi müəyyən olunub](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/29/dollar_zencir_3.jpg)
Bazar ertəsinin rəsmi məzənnəsi müəyyən olunub
![Sentyabr ayına olan hava proqnozu açıqlandı](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/30/sentyabr.jpg)
Sentyabr ayına olan hava proqnozu açıqlandı
!["Ziraat Bank Azərbaycan"ın Müşahidə Şurasına yeni sədr təyin edilib](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/30/ziraatbank_azerbaycan.jpg)
"Ziraat Bank Azərbaycan"ın Müşahidə Şurasına yeni sədr təyin edilib
![Həsənovlar daha bir bir maliyyə şirkətində paya sahib olublar](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/30/imza-1.jpg)
Həsənovlar daha bir bir maliyyə şirkətində paya sahib olublar
![Ukrayna ordusu Kurskda daha 2 kilometr irəliləyib](/storage/thumbnail/thumbnail/cdn/2024/avqust/30/aleksandr.jpg)