Yaponiya Mərkəzi Bankı qlobal enerji qiymətlərində müşahidə olunan bahalaşmadan sonra uçot dərəcəsini 1995-ci ildən bəri ən yüksək səviyyəyə çatdırıb. Bank çərşənbə axşamı keçirilən iclasında uçot dərəcəsini 0,75 faizdən 1 faizə qaldırıb.

Marja xəbər verir ki, Bank faiz artımı qərarını qlobal inflyasiya təzyiqlərinin gücləndiyi bir dövrdə qəbul edib. İran müharibəsi səbəbindən yaşayış xərclərinin artması digər mərkəzi bankları da bu il ərzində faiz artırımlarına yönəldib.

Yaponiya isə aktiv qiymətlərindəki çöküşlə mübarizə aparmaq məqsədilə 1990-cı illərdə faiz dərəcələrini aqressiv şəkildə endirmişdi. Sonra ölkədə qiymətlərin azalması və iqtisadi artımın dayanması səbəbindən faizlər iyirmi il ərzində sıfıra yaxın səviyyədə qalıb.

Bank 2024-cü ilin martından etibarən faiz dərəcələrini mərhələli şəkildə artırır. 2024-cü ilin martındakı addım ölkədə 17 ildən sonra həyata keçirilən ilk faiz artımı kimi qeydə alınmışdı. Qlobal iqtisadçılar bildirirlər ki, iyirmi illik deflyasiya dövründən sonra Yaponiya artıq inflyasiya xarakterli yüksəliş dövrünə daxil olub. Ekspertlərin fikrincə, fövqəladə vəziyyət və böhran idarəçiliyi xarakterli pul siyasətinə artıq ehtiyac qalmayıb, bank normal pul siyasətinə qayıtmaq istəyir.

Artan enerji qiymətləri ölkədə inflyasiyanı sürətləndirir, Yaxın Şərq nefti və qazından böyük ölçüdə asılı olan Yaponiya kimi ölkələr üzərində təzyiqi artırır. Yaponiyada topdansatış qiymətləri may ayında ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 6 faizdən çox artaraq son üç ilin ən sürətli yüksəlişini qeydə alıb.

Buna baxmayaraq, aprel ayında 1,4 faiz səviyyəsində olan ümumi inflyasiya göstəricisi bankın 2 faizlik hədəfindən aşağı qalmaqda davam edir. Bank faiz artımı məsələsində mürəkkəb balanslaşdırma prosesi aparır. Yüksək faiz dərəcələri inflyasiyanın azalmasına kömək etsə də, borclanma xərclərini artıraraq hökumət və bizneslər üçün xərcləri yüksəldir.

İş elanları AzVak.az-da

Bank faiz qərarı ilə ABŞ dolları və avro kimi əsas valyutalar qarşısında təzyiq altında qalan yenin məzənnəsini sabitləşdirməyi hədəfləyir. Maliyyə ekspertləri yenin həddindən artıq ucuzlaşdığına və milli valyutanın gücləndirilməsinin iqtisadiyyata zərər verməyəcəyi barədə yanaşmanın formalaşdığını vurğulayırlar.

Faiz artımına baxmayaraq, Yaponiyada faiz dərəcəsi digər böyük iqtisadiyyatlarla müqayisədə aşağı qalmaqda davam edir. Məsələn, ABŞ və Böyük Britaniyada faiz dərəcələri 3 faizdən yuxarıdır. Hər iki ölkənin mərkəzi banklarının bu həftə keçirəcəyi iclaslarda faiz dərəcələrini dəyişməz saxlayacağı gözlənilir.