“Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzinin meneceri Nicat Hacızadə mərkəzdə ixracatçı sahibkara yaradılan şəraitin daha da genişləndirilməsi üzrə planlarla bağlı  sualları cavablandırıb.

-“Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzində ixracatçı sahibkarlar xidmətin hansı üstünlüklərindən yararlanır?

-“Bir pəncərə” idarəetmə sistemi beynəlxalq təcrübədə ilkin üstünlüyün birbaşa özüdür. İnsanlar “Bir pəncərə” eşitdikləri zaman, düşüncələrində formalaşan ilk proqnoz daha effektiv, daha şəffaf və daha hesabatlı bir xidmətdir. Mərkəz olaraq biz də bu trendə qoşularaq ixracatçılara dəstək olmaq istəyirik və oluruq.

Bildiyiniz kimi, Prezident İlham Əliyev müşavirə və iclaslarda ölkəmizdə ixracatın artırılması və bu missiyanı yerinə yetirən, o cümlədən yerinə yetirmək istəyən sahibkarlara dövlət tərəfindən kompleks dəstəyin olmasını tapşırır. Bu haqda müvafiq Strateji Yol xəritələrində də tədbirlər var ki, hər 6 ayın sonunda İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi tərəfindən monitorinq, daha sonra qiymətləndirmə aparılır. Bir sözlə, ixracatın artması və stimullaşdırılması istiqamətində konkret işlər görülür və görülən işlərlə bağlı hesabat verilir. Bütün bunlar “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzinin də fəaliyyətində üstünlüklərin yaranmasına gətirib çıxarır ki, bu da sahibkarlara xidməti daha effektiv edir. Belə ki, əsas üstünlüyümüz sahibkarların əlavə yol və vaxt resursu sərfiyyatının minimuma endirilməsidir. Əgər hər hansı bir sahibkara həm mənşə, həm də fitosanitar sertifikat lazımdırsa, həmin şəxs mərkəzə yaxınlaşıb sənədləşmə prosesini tez və sürətli şəkildə həyata keçirə bilər.

- Məhsulun ekspertizası “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzində həyata keçirilirmi?

- Xeyr. Ümumiyyətlə bir sıra sahibkarlar bildirirlər ki, ekspertizanın da mərkəzdə olması yaxşı olardı. Bu hal beynəlxalq təcrübədə belə yoxdur. Məhsulun ekspertizası üçün sahibkar həm İqtisadiyyat Nazirliyinin ekspertizasına, fitosanitar sertifikat üçün isə xidmətin öz ekspertləri tərəfindən məhsulun olduğu yerə baxış keçirilərək daxili karantin sertifikatı verilir. Daxili karantin sertifikatı əsasında ölkədən ixrac əməliyyatını həyata keçirən zaman xarici ölkə üçün nəzərdə tutulan fitosanitar sertifikat verilir. Bundan əlavə, kökünün kəsilməsi təhlükəsi olan vəhşi fauna və yabanı flora növlərinin beynəlxalq ticarətinin tənzimlənməsi Qaydalarına əsasən, onvensiya ilə müəyyən edilmiş qaydada elmi orqanın rəyinə əsasən icazə/sertifikatını verir və ya verməkdən imtina edir, onlara zəruri hesab etdiyi şərtləri qoyur, verdiyi hər hansı icazə/sertifikatını etibarsız elan edir, geri alır və dəyişdirir. Burada elmi rəy Zoologiya İnstitutu tərəfindən verildikdən sonra, sahibkara sertifikatın verilib- verilməməsi haqqında müvafiq nazirlik tərəfindən qərar qəbul edilir.

- “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzində gömrük xidmətləri göstərilirmi?

- Biz, korporativ dəyərləri özündə birləşdirən Azərbaycanın böyük nəqliyyat və logistika şirkətləri ilə danışıqlar aparırıq. Danışıqlar yaxın müddətdə yekunlaşacaq. Həmin şirkətlə tərəfdaş kimi sahibkarlara xidmət göstərəcəyik. Burada həm gömrük bəyannaməsinin doldurulması, gömrük rəsmiləşdirilməsi, həm də nəqliyyat dəstəyi göstəriləcək. Bütün bu xidmətlər sertifikatlar istisna olmaqla kommersiya xarakterlidir. “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzinə müraciət edən sahibkarlar bir çox hallarda logistik və nəqliyyat dəstəyinə ehtiyac duyur və bizə müraciət edirlər. Biz tərəfdaş şirkətlərlə danışaraq ixrac ediləcəyi regiona görə xidmətləri və qiymətləri sözügedən subyektlərə təqdim edirik.

- Belə anlaşıldı ki, “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzi həm də B2B rolunu oynayır?

- Tamamilə doğrudur. Mərkəzdə nəinki müvafiq dövlət qurumları, həmçinin özəl şirkət nümayəndələri də fəaliyyət göstərəcək. İxracatçıların ehtiyaclarını və rəylərini nəzərə alaraq, qarşıdakı müddətdə beynəlxalq standartlaşma, habelə maliyyə institutlarının mərkəzdə xidmət göstərməsi planlaşdırılır. Bütün bunlar ixracatçının ixrac prosesinin daha da sürətlənməsi üçün nəzərdə tutulur. Əgər kənd təsərrüfatı ilə məşğul olan sahibkar “Global GAP” sertifikatı və ya İSO 22000 standartına sahibdirsə, bu, həmin şəxsin ixracını bir qədər də artıracaq. Çünki bu standart və sertifikat qərb ölkələrinə ixrac zamanı gömrük keçid məntəqələrində sənədləşmə və yoxlanış prosesini bir qədər də sürətləndirərək asanlaşdıracaq. Maliyyə institutlarının xidmətləri isə bir qədər fərqlidir. Bizə sahibkarlar ixrac kreditləri, hesabların açılması, o cümlədən bir sıra bank əməliyyatları ilə bağlı müraciətlər edirlər. Bütün bu müraciətlər şərtləndirdi ki, biz bu xidmətlərin mərkəzdə fəaliyyəti haqqında işlərə başlayaq.

- Rəqəmsal Ticarət Qovşağı və “Azexport.az” portalı ilə “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzi arasında formalaşan ekosistemdən sahibkarlar hansı üstünlükləri əldə edir?

- Hər iki xidmət sahibkarların xarici ticarət münasibətlərinin gücləndirilməsinə hesablanıb. Prezident İlham Əliyevin regional müşavirələrdə sahibkarlar qarşısında nitqi zamanı innovativ sahibkarlığın stimullaşdırılması və inkişafı istiqamətində öz tövsiyə və tapşırıqları sahibkarları son rəqəmsal xidmətlərdən və texnologiyalardan istifadə etməyə sövq etdirib. Bildiyiniz kimi, “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzi sahibkarlara oflayn rejimdə (yəni fiziki olaraq) xidmət göstərməklə bərabər, onlayn formada da xidmət göstərir. Rəqəmsal Ticarət Qovşağının rəsmi saytına daxil olmaqla sahibkar elektron formada öz müraciətini bizə ünvanlaya bilər. Onlayn müraciət zamanı sahibkar vahid ixrac ərizəsinin üstünlüyündən yararlanaraq, artıq zaman sərf etmədən müraciəti müvafiq səlahiyyət sahibi orqanlara ünvanlayacaq. Bundan əlavə, sözügedən saytda elektron formada gömrük bəyannaməsini də doldurmaq mümkündür. Habelə, Rəqəmsal Ticarət Qovşağının üstünlüklərindən istifadə etməklə sahibkarlar müasir zamanın tələblərini özündə ehtiva edən xidmətlərdən yararlana biləcək, korporativ idarəetmənin standartlarına uyğunlaşacaqlar.

“Azexport.az” portalına gəlincə, portala bu günə kimi 400 milyon dollara yaxın ixrac sifarişi daxil olub. Sözügedən portal dünyanın və regionun ən qabaqcıl elektron ticarət şəbəkələrinə inteqrasiya olunmaqla yerli məhsulları xarici ölkə alıcılarına təqdim edir. “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzi daxil olan sifarişlərin icra prosedurasında sahibkarlara dəstək olur. Sifarişi qəbul edən sahibkar istər oflayn, istər onlayn qaydada xidmətdən yararlanaraq məhsulunu müvafiq alıcıya ixrac edə bilər. Mərkəz bu istiqamətdə də sahibkarın sertifikat əldə etmək üçün toplamalı olduğu sənədlər haqqında məlumat verərək öz dəstəyini göstərir.

Xidmət effektiv və sürətli şəkildə həyata keçirildiyindən “Bir pəncərə” İxraca Dəstək Mərkəzinə də müraciət edən sahibkar arasında kiçik və orta sahibkarlıq nümayəndələrinin sayı artmaqdadır. 

© Azərtac